|
Nieuwsberichten Het merendeel van de stukjes die ik geschreven heb, bestaat uit korte berichtjes voor nieuwsbrieven. Ik laat hier wat voorbeelden zien van zulke berichtjes. Ze komen uit twee elektronische nieuwsbrieven en een tijdschrift. Arbeidsrecht kort en bondig was mijn eigen elektronische nieuwsbrief. Arbeidsjuristen en personeelsfunctionarissen waren de doelgroep. Ik hoopte hiermee een vaste bron van inkomsten te creëren. Helaas bleek er nauwelijks belangstelling voor het product. Het handjevol abonnees heeft een jaar lang wekelijks een nieuwsbrief in de mailbox gekregen. Toen ben ik ermee gestopt. De nieuwsbrief mag dan geflopt zijn, ik blijf ervan overtuigd dat de inhoud goed was. Maar u mag zelf oordelen aan de hand van deze vijf stukjes. FenA Signalen was de elektronische nieuwsbrief die ik maakte toen ik nog bij uitgeverij Kluwer in loondienst werkte. Doelgroep waren en zijn financiële managers in het bedrijfsleven. Begin 2007 ging Kluwer de nieuwsbrief uitbesteden aan een freelancer – en viel de keus op mij... Meer informatie over de nieuwsbrief? Kijk hier en klik op de knop ‘Tijdschriften’. De Baltische Wijzer is het orgaan van de Nederlands-Baltische Vereniging, de Nederlandse vriendschapsvereniging voor de Baltische landen. Het verschijnt vier maal per jaar. Wat ik voor dit blad deed en doe, doe ik gratis. In het verleden (1992-2002) verzorgde ik de opmaak, sinds begin 2009 lever ik nieuwsberichten over Litouwen voor de rubriek ‘Kort Baltisch Nieuws’. Wilt u meer weten over de vereniging? Kijk hier. Ik heb de oorspronkelijke lay-out van de berichtjes steeds zoveel mogelijk intact gelaten. ![]() 27 november 2005 Ontslagen werknemer moet werkgever betalen Meestal is het de werkgever die een vergoeding moet betalen als hij van een werknemer af wil. Het is echter niet uitgesloten dat het juist de werknemer is die wordt veroordeeld tot betaling van een schadevergoeding. Uiteraard gebeurt dat alleen als die werknemer de werkgever aantoonbaar schade heeft berokkend. Een voorbeeld is een uitspraak van de kantonrechter in Arnhem op 1 augustus 2005. Een werkneemster die in dienst was bij een ontwerpbureau, begon samen met een compagnon een concurrerend bedrijf. Ze bleef in dienst, maar voerde in werktijd opdrachten voor haar eigen bedrijf uit. Bovendien pakte ze klanten van haar werkgever af. Toen dat uitkwam, eiste haar werkgever bij de kantonrechter ontbinding van de arbeidsovereenkomst. Daarin gaf de rechter hem zijn zin; bovendien werd de ex-werkneemster veroordeeld tot een schadevergoeding van 1250 euro. Ze voerde nog wel aan dat het vaker voorkwam dat medewerkers in werktijd opdrachten voor eigen rekening uitvoerden. Dat was in dit geval niet relevant, aldus de rechter: de collega’s die dat deden, hadden daarvoor toestemming gevraagd, en zij niet. Bron: Rechtbank Arnhem, sector kanton, 1 augustus 2005, 399246 HA VERZ 05-1529, LJN: AU 2561 17 januari 2006 Ontslag suikerzieke stewardess is discriminatie wegens chronische ziekte Een luchtvaartmaatschappij en een arbodienst hebben zich schuldig gemaakt aan discriminatie wegens chronische ziekte toen ze de opleiding van een aankomend stewardess beëindigden op het moment dat bleek dat zij diabetes had. Aldus de Commissie Gelijke Behandeling op 10 januari 2006. De bewuste vrouw volgde een opleiding tot stewardess, toen ineens aan het licht kwam dat ze aan diabetes leed. De keuringsarts keurde haar af, waarna de luchtvaartmaatschappij de opleiding stopzette. De Commissie Gelijke Behandeling stelde vast dat de luchtvaartmaatschappij en de arbodienst onvoldoende hadden onderzocht wat de mogelijkheden van de vrouw waren. Ze hadden bijvoorbeeld een proefperiode kunnen inlassen. Er zijn geen aanwijzingen dat het ter bescherming van de veiligheid en de gezondheid noodzakelijk is mensen met diabetes uit te sluiten van het beroep van stewardess. De gemankeerde stewardess kwam ter zitting met bewijsstukken waaruit bleek dat bijvoorbeeld een piloot die tijdens zijn dienstverband diabetes oploopt, vaak gewoon mag blijven doorvliegen, als hij maar onder strikte medische controle staat. Sterker nog: ze kon zelfs een geval noemen van een stewardess met diabetes. Ze begreep niet waarom dat niet voor haar zou kunnen gelden. Dit was de Commissie met haar eens. De luchtvaartmaatschappij en de arbodienst hadden onderscheid gemaakt op grond van handicap of chronische ziekte. Bron: Commissie Gelijke Behandeling, oordeel nr. 2006-2 van 10 januari 2006 28 februari 2006 Een Amsterdammer is geen apart ras Als iemand wordt afgewezen voor een functie omdat hij of zij een zwaar Amsterdams accent heeft, is dat dan discriminatie op grond van ras? Die vraag mocht de Commissie Gelijke Behandeling beantwoorden op 9 februari 2006. De Commissie meende van niet en verklaarde zich onbevoegd om de betreffende klacht te behandelen. Het ging om een vrouw die had gesolliciteerd naar een functie als adviseur op een callcenter. Ze was afgewezen. Zelf dacht ze dat het kwam door haar Amsterdamse accent. Het bedrijf dat haar niet wilde, voerde bij de Commissie heel andere gronden aan. De Commissie kwam helemaal niet toe aan de precieze redenen voor de afwijzing. Ze vroeg zich allereerst af of onderscheid op grond van een Amsterdams accent kan vallen onder de noemer onderscheid op grond van ras. Het is waar dat het begrip discriminatie naar ras uitgebreid kan worden tot discriminatie op grond van etnische afkomst of discriminatie op grond van het behoren tot een bevolkingsgroep: Creool, Hindoestaan of zelfs woonwagenbewoner. Maar discriminatie op grond van het Amsterdammer-zijn is een stap te ver. Amsterdammers zijn namelijk geen homogene groep. Amsterdam is een smeltkroes en de bewoners hebben te weinig gemeenschappelijk om een groep genoemd te worden. De Commissie Gelijke Behandeling is niet bevoegd om te oordelen over discriminatie wegens het Amsterdammer-zijn. Bron: Commissie Gelijke Behandeling, oordeel no. 2006-18 van 9 februari 2006 7 maart 2006 Ambtenaar terecht ontslagen wegens pornografische e-mails Wanneer een werknemer in werktijd pornografische sites bezoekt en daar gevonden plaatjes per e-mail doorstuurt, is dat een ernstig plichtsverzuim. Wanneer die plaatjes dan ook nog worden gestuurd naar mensen buiten de organisatie, mag die organisatie dat de dader extra aanrekenen. Daarmee brengt hij immers zijn werkgever in diskrediet. Dat de e-mails alleen terechtkomen bij goede bekenden is niet relevant. Aldus de Centrale Raad van Beroep op 22 februari 2006. Het was een ambtenaar bij de gemeente Bergen op Zoom, die om deze redenen ontslagen werd. Behalve het argument dat de mailtjes alleen naar goede bekenden gingen, voerde hij bij de Raad ook nog aan dat drie collega’s, die ook pornosites hadden bezocht, daarvoor niet waren ontslagen. Zij kregen een veel lichtere straf. De Raad vond de straf niet te zwaar in relatie tot het begane plichtsverzuim. Dat de bewuste ambtenaar was ontslagen, en zijn collega’s niet, lag aan het feit dat zij alleen naar porno hadden gekeken, terwijl hij ook porno had verspreid. Daarom kon een beroep op het gelijkheidsbeginsel niet slagen – nog los van het feit dat hij in een te laat stadium van de procedure met dat argument kwam aanzetten. De Raad bekrachtigde het ontslag. Bron: Centrale Raad van Beroep, 22-02-2006, nr. 04/5087 AW, LJN: AV 2653 25 april 2006 Werknemer niet aansprakelijk voor diefstal lease-auto Schuld alleen is onvoldoende om de werknemer aansprakelijk te stellen voor door de werkgever geleden schade. Zolang er geen sprake is van opzet of bewuste roekeloosheid bij de werknemer, is de werkgever aansprakelijk. Aldus de kantonrechter van Tiel op 15 maart 2006. Op een bouwplaats werd een lease-auto gestolen, die door een werknemer niet was afgesloten en waarbij de sleutel nog in het contact zat. Onder die omstandigheden weigerde de verzekeraar uit te keren. Dus werd de werkgever gedwongen de schade aan de leasemaatschappij te vergoeden. De werkgever probeerde de claim bij de werknemer neer te leggen. Volgens de werknemer onterecht, omdat hij al jarenlang bij het bezoek aan bouwplaatsen zijn auto onafgesloten met de sleutel in het contact achterliet en hij nooit opdracht had gekregen dit niet te doen. Deze handelwijze heeft trouwens ook voordelen: de auto kan eenvoudig worden verzet, als die in de weg staat gedurende de korte tijd dat de berijder op de bouwplaats aanwezig is. De rechter concludeerde dat opzet of bewuste roekeloosheid niet te bewijzen viel. De schade was voor rekening van de werkgever. Bron: Rechtbank Arnhem, sector kanton, locatie Tiel, 15 maart 2006, nrs. 367372 \ CV EXPL 04-4797 en 400069 \ CV EXPL 05-2205, LJN: AV 5242 ![]() 15 november 2007 Franchiseovereenkomst geen verkapte arbeidsovereenkomst ARBEIDSRECHT – Een franchiseovereenkomst kan misschien veel lijken op een arbeidsovereenkomst, maar het is toch iets anders. Aldus de kantonrechter te Zaandam op 8 november 2007. Een ondernemer hanteert een franchisesysteem voor kappers en pedicures. De franchisegever werft de klanten en de franchisenemers komen bij de klanten thuis om hun een nieuw kapsel aan te meten, dan wel de voeten een behandeling te geven. De franchisegever krijgt een deel van de opbrengst. De franchisenemers zijn aan strikte voorschriften gebonden en als ze de overeenkomst opzeggen, mogen ze drie jaar lang geen klanten van de franchisegever behandelen. Is dit een verkapte arbeidsovereenkomst? Die vraag werpt een ontslagen franchisenemer op. De rechter wijst erop dat de franchisenemers geen loon ontvangen. Ze worden rechtstreeks door de klanten betaald en moeten een deel van de opbrengst afdragen. Bovendien verrichten ze geen arbeid voor de franchisegever, maar voor hun klanten. Daarmee is niet voldaan aan twee essentiële voorwaarden voor een arbeidsovereenkomst. 21 juli 2008 Supermarkten geven vals geld terug aan klant GELDVERKEER – Detailhandelaren die vals geld in hun kassalade ontdekken, geven dat geregeld terug aan klanten als wisselgeld. Dat bekent een aantal supermarktondernemers in de jongste editie van het vakblad Distrifood. Zij brengen de valse biljetten weer in omloop omdat ondernemers bij De Nederlandsche Bank niet gecompenseerd worden voor nepgeld. De winkeliers proberen daarnaast vaak nepbiljetten naar de bank te brengen in de hoop dat die het niet ontdekt. Op beide vergrijpen staat een lange gevangenisstraf tot negen jaar. De hoeveelheid vals geld in Nederland neemt sterk toe. In de eerste helft van dit jaar zijn er al 25.000 valse biljetten onderschept. Dat is een kwart meer dan in de tweede helft van 2007. Het populairste biljet om te vervalsen is het briefje van 50 euro (72 procent van alle valse biljetten). 14 procent van de meldingen zijn valse briefjes van 20 euro. Het briefje van 100 euro staat op de derde plaats met 9 procent. 17 november 2008 Recht om te worden gehoord bijna onaantastbaar RECHTSVERKEER – Wie een bezwaarschrift indient tegen een beslissing van een bestuursorgaan, heeft het recht te worden gehoord voordat het bestuursorgaan een beslissing neemt over het bezwaarschrift. Het bestuursorgaan kan een hoorzitting tegenhouden om een aantal redenen die in de wet worden genoemd, maar niet om een reden die niet in de wet wordt genoemd. Aldus de rechtbank te Middelburg op 29 oktober 2008. De redenen die de wet noemt, zijn:
In dit geval ging het om een bezwaar tegen een WOZ-beschikking met verzoek gehoord te worden. De gemeente schreef dat ze de WOZ-waarde wilde handhaven. Als de bezwaarmaker alsnog gehoord wilde worden, moest hij binnen twee weken reageren. De rechtbank vond dat de man vóór de beslissing gehoord had moeten worden. 22 januari 2009 BV naar buitenland: geen belasting meer in Nederland FISCAAL – Als een bedrijf naar het buitenland verhuist, kan Nederland geen belasting meer heffen, of het nieuwe woonland nu belasting heft of niet. Aldus de Hoge Raad op 16 januari 2009. De directeur-grootaandeelhouder van een Nederlandse BV verhuisde met zijn echtgenote naar Griekenland. Daarmee was de werkelijke leiding van de BV naar Griekenland overgegaan. Dankzij de Griekse bureaucratie duurde het echter nog jaren voordat de BV daar geregistreerd stond – en ook voor de eerste Griekse belastingaanslag kwam. Volgens de Belastingdienst kon een bedrijf alleen in een land gevestigd zijn als het daar ook belasting betaalt. Dus was het officieel nog steeds een Nederlands bedrijf. De BV kreeg aanslagen vennootschapsbelasting. Het Hof te Amsterdam wees erop dat het Nederlandse belastingverdrag met Griekenland het betalen van belasting niet als voorwaarde stelt voor het inwonerschap. De BV was Grieks en het was aan Griekenland om bij de BV belasting te innen. De Hoge Raad deelde deze zienswijze. 19 maart 2009 Nieuw criterium voor splitsing voorbelasting BTW – Op 3 maart 2009 introduceerde het Hof te Arnhem een nieuw criterium om te bepalen welk deel van de betaalde BTW als voorbelasting mag worden afgetrokken. Wanneer een bedrijf voor een deel van zijn activiteiten BTW moet vragen en voor een ander deel niet, kan het maar een deel van de BTW die het zelf betaalt, als voorbelasting aftrekken. Een dergelijke situatie doet zich bijvoorbeeld voor bij een makelaar die ook aan assurantiebemiddeling doet, zoals bij het bewuste arrest. Makelaardij is BTW-belast, assurantiebemiddeling niet. Meestal geschiedt de verdeling op basis van de omzet. Bijvoorbeeld: 60 procent toe te schrijven aan BTW-belaste en 40 procent aan niet-BTW-belaste activiteiten betekent dat maar 60 procent van de betaalde BTW mag worden afgetrokken. Een ander criterium om het percentage te bepalen kan het gebruik van het bedrijfspand zijn. Als de helft van het pand wordt gebruikt voor BTW-belaste en de andere helft voor niet-BTW-belaste activiteiten, mag de onderneming de helft van de betaalde BTW aftrekken. Het kan echter wel eens lastig zijn precies te bepalen welk deel van het pand waarvoor wordt gebruikt. Het Hof vindt het voldoende als dat voor een deel van het pand precies kan worden vastgesteld. Bijvoorbeeld: twee kamers voor BTW-belaste activiteiten en één kamer voor niet-BTW-belaste activiteiten en de twee resterende kamers gemengd, betekent dat tweederde van de betaalde BTW als voorbelasting mag worden afgetrokken. ![]() april 2009 Treinverbinding tussen luchthaven en station van Vilnius Begin oktober is in Litouwen een nieuwe treinverbinding geopend. Het is een stukje spoor van 4 kilometer, dat de luchthaven van Vilnius verbindt met het station. De trein doet er zeven minuten over en een kaartje kost omgerekend ca. 75 eurocent. De trein rijdt om de veertig minuten. De eerste vertrekt van het station van Vilnius om 05.00, de laatste om 00.48 van de luchthaven. De trein is voorzien van 93 zitplaatsen, airconditioning en camerabewaking, dit laatste omwille van de veiligheid. Het is de snelste manier om tussen de luchthaven en de stad te reizen. De luchthaven van Vilnius is nu de enige luchthaven in de Baltische landen met een railverbinding. Neem voor meer informatie en boekingen contact op met info@baltcoming.lt. * Bron: website Baltcoming Estravel (http://www.estravel.ee/) en http://en.wikipedia.org/wiki/Vilnius_Airport_Railway_Station april 2009 flyLAL failliet Het is wat jammer voor Litouwens jongste spoorlijn dat het momenteel erg rustig is op de luchthaven van Vilnius. Luchtvaartmaatschappij flyLAL is op 23 januari failliet verklaard. Sindsdien heeft Vilnius met nog maar negen van de 27 EU-hoofdsteden een rechtstreekse verbinding. Weggevallen zijn bijvoorbeeld de rechtstreekse vluchten op Londen, Brussel en Amsterdam. Vilnius is nu ‘the loneliest EU capital’, aldus Baltic Business News. De zakensite spreekt met een Zweedse ambtenaar, die nu via Rīga terug moet naar Stockholm. Dat betekent een aanzienlijk tijdverlies. In januari waren er nog 57 reguliere vluchten per dag, in februari waren dat er 23. Het wegvallen van zo veel verbindingen komt ook al niet goed uit, omdat Vilnius dit jaar (samen met Linz) culturele hoofdstad van Europa is. De Litouwse autoriteiten zien de geplande toeristenstroom al uitblijven. Eligijus Masiulis, de minister van Transport, probeert naarstig luchtvaartmaatschappijen te interesseren voor rechtstreekse vluchten op Vilnius. Het eerste succes is er. Vanaf 30 maart gaat Brussels Airlines weer rechtstreeks vliegen op Vilnius. * Bron: http://www.balticbusinessnews.com/ april 2009 Relletjes in Vilnius De afgelopen maanden was Vilnius meermalen het toneel van protesten. Op 16 januari jl. liep het uit de hand. Betogers eisten het aftreden van de regering en zetten hun protest kracht bij door sneeuwballen, stenen, flessen en vuurwerk naar de ramen van het parlementsgebouw te gooien. De politie moest ingrijpen met traangas en rubberen kogels. De schade aan het parlementsgebouw wordt geraamd op een kleine 60.000 euro. De aanleiding tot de rellen waren de crisisplannen van de regering, die gepaard gaan met een forse belastingverhoging. De betogers beschuldigden de regering ervan verantwoordelijk te zijn voor de toename van de werkloosheid (half januari 135.000 werkzoekenden), voor het faillissement van vele kleine ondernemers en voor de toename van het aantal Litouwers dat emigreert. Een wat vreedzamer betoging vond plaats op 3 februari, toen honderd mensen de Litouwse politici goudkleurige uien aanboden als teken van hun ontevredenheid. De betoging stond onder leiding van Algirdas Paleckis van de partij Frontas, een partij die het niet gehaald heeft bij de laatste verkiezingen. Arūnas Valinskas, de voorzitter van het Litouwse parlement, had vóór hij de politiek in ging een tv-show met de naam Gouden uien. Daarin kregen wanpresterende politici een goudkleurig ui aangeboden. ‘Ik heb ooit een gouden ui van hem gekregen. Die krijgt hij nu terug,’ aldus Paleckis. De parlementsvoorzitter, de president en de minister-president kregen alledrie een ui, maar namen die niet persoonlijk in ontvangst. Dat deed de secretaresse van Valinskas, die beloofde de geschenken te zullen doorgeven. * Bron: Baltic Times, January 22-28, 2009 en February 5-11, 2009; Trouw, 14 maart 2009 januari 2010 Litouwen vraagt investeerders voor nieuwe kerncentrale Litouwen heeft een tender uitgeschreven voor bedrijven die willen investeren in de vervanging van de kerncentrale van Ignalina. De inschrijving sluit op 29 januari 2010. Het land zoekt investeerders met veel ervaring op het gebied van bouw en onderhoud van kerncentrales. De winnende investeerder krijgt een meerderheidsbelang in de nieuwe centrale. Mede-aandeelhouders worden de energiemaatschappijen van Litouwen, Letland, Estland en Polen, die allemaal participeren in de nieuw te bouwen kerncentrale. Er circuleren al diverse namen van bedrijven die geïnteresseerd zouden zijn: Vattenfall in Zweden, rwe en e.on in Duitsland, Enel in Italië, General Electric-Hitachi en Westinghouse in de vs en Mitsubishi in Japan. De nieuwe kerncentrale is gepland in Visaginas in Oost-Litouwen, waar een groot deel van de bevolking toch al in de naburige kerncentrale van Ignalina werkt. De bouwkosten worden geschat op drie à vijf miljard euro. De capaciteit wordt 3200 MegaWatt. Litouwen verwacht dat de centrale tussen 2018 en 2020 klaar is. De kerncentrale in Ignalina, die van hetzelfde type is als die van Tsjernobyl, waarmee in 1986 een ernstig ongeluk is gebeurd, gaat dicht. Bij de toetreding tot de Europese Unie in 2004 heeft Litouwen beloofd dat Ignalina uiterlijk op 31 december 2009 gesloten wordt. De kerncentrale is te gevaarlijk. Een van de twee reactoren is inmiddels al dicht. Ignalina zorgt echter wel voor 70 procent van Litouwens elektriciteitsvoorziening. Er is nog geen duidelijke regeling voor de overbrugging van de periode tot de nieuwe kerncentrale klaar is. Waarschijnlijk koopt Litouwen elektriciteit in Polen en Zweden. Ook Estland, Rusland en Belarus zijn potentiële leveranciers. Ook Litouwens buurlanden hebben bouwplannen voor kerncentrales. Polen wil er een klaar hebben in 2020, Belarus in 2016 en Rusland wil er een bouwen in het Kaliningrad Oblast, die ook in 2016 klaar moet zijn. * Bron: www.baltic-course.com/, 9 december 2009; Wikipedia, artikel ‘Ignalina Nuclear Power Plant’ juli 2010 Een miljoen Litouwers erbij? In het Litouwse parlement is momenteel een wet in behandeling om het Litouwse staatsburgerschap uit te breiden. In theorie kan dit leiden tot één miljoen extra Litouwers. Toen Litouwen zijn onafhankelijkheid had hersteld en Rusland zich daarbij had neergelegd, sloten beide landen een akkoord. De Russen beloofden op korte termijn al hun troepen terug te trekken uit Litouwen en in ruil daarvoor kregen alle inwoners die daar prijs op stelden meteen het Litouwse staatsburgerschap. Dat betekende dat veel Litouwers in het buitenland het Litouwse staatsburgerschap niet kregen. Litouwers die tussen 1940 en 1990 waren geëmigreerd, konden hun staatsburgerschap terugkrijgen. Ook afstammelingen van Litouwse staatsburgers konden staatsburger worden, maar ze moesten dan afstand doen van de nationaliteit die ze op dat moment hadden. De nieuwe wet staat iedereen die van Litouwse afkomst is, toe Litouws staatsburger te worden, mits hij in een van de eu- of NAVO-landen woont. Een tweede nationaliteit daarnaast is geen bezwaar meer. Tot dusver was een dubbele nationaliteit altijd problematisch. In principe moest een nieuwe staatsburger afstand doen van zijn andere nationaliteit. Ook Litouwssprekenden in de buurlanden kunnen het Litouwse staatsburgerschap krijgen. In Polen en Belarus wonen belangrijke Litouwse minderheden. Ook in Letland en het Kaliningrad Oblast wonen kleine groepjes die Litouws spreken. Een eerste versie van de wet is al door de Seimas, het Litouwse parlement, aanvaard met 74 stemmen voor, 3 tegen en 14 onthoudingen. Een van de tegenstemmers was de christen-democraat saulius pečeliūnas. ‘Als je de onafhankelijkheidsverklaring van 11 maart te schande wilt maken, die met bloed moest worden betaald, ga je gang, geef iedereen maar het staatsburgerschap cadeau, desnoods aan Marsbewoners!,’ was zijn commentaar. De Lithuanian World Community, een wereldwijde vereniging van etnische Litouwers, juicht de wet toe. Alleen zou de Community graag zien dat ook Australische en Latijns-Amerikaanse Litouwers het staatsburgerschap konden krijgen. * Bron: website Baltic Times, 10 juni 2010
|